รายงานพิเศษ พระราชวังพญาไท แหล่งกำเนิดวิทยุกระจายเสียงแห่งแรกของประเทศไทย

  
     รายงานพิเศษ พระราชวังพญาไท แหล่งกำเนิดวิทยุกระจายเสียงแห่งแรกของประเทศไทย ในสมัยรัชกาลที่ 7 จนเป็นสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย สังกัดกรมประชาสัมพันธ์ ถึงปัจจุบัน
วังพญาไท เริ่มก่อสร้างตั้งแต่ปี พ.ศ. 2452 พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นเพื่อใช้เป็นที่เสด็จทอดพระเนตรการทำนา การปลูกผักและการเลี้ยงสัตว์ วังนี้พระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 5 ได้โปรดเกล้าฯ ให้สร้างตำหนักเป็นที่ประทับ รวมถึงส่วนพื้นที่ด้านตรงข้ามกับพระตำหนัก โปรดเกล้าฯ ให้เป็นที่ทำนา รวมทั้ง โรงนา ขึ้นเพื่อประกอบพระราชพิธีแรกนาขวัญหลายครั้ง วังพญาไทใช้เป็นที่ประทับของพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ในระยะเวลาอันสั้น เพราะเมื่อหลังจากมีการขึ้นเรือนใหม่ได้เพียงไม่กี่เดือนก็สวรรคต จากนั้น ภายหลังการสวรรคตของพระราชมารดา ของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ปี 2463 ได้ทรงรื้อพระตำหนักพญาไท เหลือเพียง พระที่นั่งเทวราชสภารมย์ ซึ่งเป็นท้องพระโรง และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างพระที่นั่งใหม่หลายพระองค์ด้วยกัน รวมทั้งได้รับการสถาปนาวังเป็น พระราชวังพญาไท และพระองค์เสด็จฯ มาประทับเป็นประจำ จนเริ่มมีพระอาการประชวรใน ปี 2468 ประทับในพระที่นั่งจักรพรรดิพิมานในพระบรมมหาราชวัง จนกระทั่งสวรรคต
สิ่งที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งของพระราชวังพญาไทในสมัยรัชกาลที่ 6 ได้แก่ ดุสิตธานี หรือเมืองประชาธิปไตยย่อส่วนโปรดเกล้าฯ ให้สร้างเป็นเมืองจำลอง เพื่อทดลองการปกครองระบอบประชาธิปไตย ต่อมา สมัยรัชกาลที่ 7 ทรงโปรดเกล้าฯ ให้กรมรถไฟหลวงปรับปรุงวังพญาไทเป็นโรงแรมชั้นหนึ่งสำหรับให้ชาวต่างประเทศพัก เปิดเมื่อวันที่ 18 กุมภาพันธ์ 2468 ตามพระราชประสงค์ในรัชกาลที่ 6 ที่จะพระราชทานพระราชวังแห่งนี้ให้เป็นโฮเต็ลชั้นหนึ่งของประเทศ เพื่อพัฒนาการพาณิชยกรรมและอุตสาหกรรมการท่องเที่ยว ระหว่างนั้นได้มีการใช้ พระราชวังพญาไทได้เป็นที่ตั้งของสถานีวิทยุกระจายเสียงวิทยุแห่งแรกของไทย ออกอากาศเมื่อวันที่ 25 กุมภาพันธ์ 2473 กรมรถไฟดำเนินการโรงแรมวังพญาไทได้ 6-7 ปีก็เลิกกิจการเมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน 2475 เนื่องจากคณะราษฎร์ต้องการนำวังพญาไทสร้างโรงพยาบาลทหาร จึงพระราชทานวังนี้ให้เป็นสถานพยาบาลของกองทัพบก และได้เปลี่ยนชื่อเป็นโรงพยาบาลพระมงกุฎเกล้า มาจนปัจจุบัน
นางสาวสุธาริณี วาคาบายาซิ วิทยากรนำชมพระราชวังพญาไท เล่าว่า สถานีวิทยุกระจายเสียงวิทยุแห่งแรกของไทย ที่ก่อตั้งขึ้น โดยใช้ ห้องสวีท เดอ ลุก บี 1 ที่เปิดเป็นโฮเต็ลภายในพระราชวังพญาไท ใช้เป็นที่กระจายเสียง เริ่มจากการถ่ายทอดพระราชดำรัสของรัชกาลที่ 7 เนื่องในวันฉัตรมงคล จากพระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย เผยแพร่สู่ประชาชน หลังจากนั้น ปี 2475 ได้ย้ายไปที่ศาลาแดง โดยพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน เป็นผู้นำเรื่องวิทยุเข้ามา เพื่อเผยแพร่ข่าวสารทั่วไปสู่ประชาชน
วิทยากรนำชมพระราชวังพญาไท ยังกล่าวด้วยว่า วิทยุถือเป็นสื่อที่เข้าถึงง่ายที่สุดในสมัยนั้น ย่อประเทศไทยให้เล็กลง เพื่อเผยแพร่ข้อมูล ข่าวสาร ถือเป็นวิวัฒนาการเริ่มแรกของการสื่อสารถึงกัน
กองช่างวิทยุ กรมไปรษณีย์โทรเลข ได้กระทำพิธีเปิดสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งแรกของประเทศไทย เมื่อวันพุธที่ 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2473 เป็นวันที่ระลึกฉัตรมงคลในพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 ต่อมาได้โอนกิจการส่งวิทยุกระจายเสียง ขึ้นกับสำนักงานโฆษณาการ ต่อมายกฐานะเป็น กรมโฆษณาการ แล้วเปลี่ยนชื่อเป็นกรมประชาสัมพันธ์ ในภายหลัง และใน พ.ศ. 2484 กรมโฆษณาการได้เปลี่ยนชื่อเรียกสถานีวิทยุกระจายเสียง ซึ่งเดิมเคยเรียกตามสากลนิยมของวงการวิทยุสมัยนั้นว่า สถานีวิทยุกรุงเทพฯ ที่พญาไท เป็นสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย มีฐานะเป็นสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งชาติ ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา
 
17 เมษายน 2556 , 13:23 น. , อ่าน 1176  

 ข่าวโดย   กนกรัตน์ ปัญญา สวท. เชียงใหม่